วันที่ 23 มิถุนายน 2569 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม จัดกิจกรรมปาฐกถาพิเศษ เรื่อง “ทิศทางการพัฒนากำลังคนด้านวิจัยและนวัตกรรมสู่การขับเคลื่อนพลังงานเพื่อความยั่งยืน” และการเสวนา เรื่อง “Manpower, New Energy: ปลุกพลังคน ขับเคลื่อนพลังงาน” ภายในงาน “มหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ 2569 (Thailand Research Expo 2026)” ครั้งที่ 21 ภายใต้แนวคิด “Research Synergy พลังวิจัย สร้างสรรค์เศรษฐกิจและสังคมไทยยั่งยืน” ณ ห้อง World Ballroom ชั้น 23 โรงแรมเซ็นทาราแกรนด์และบางกอกคอนเวนชันเซ็นเตอร์ เซ็นทรัลเวิลด์ กรุงเทพมหานคร
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร.นายแพทย์สิริฤกษ์ ทรงศิวิไล กล่าวว่า ประเทศไทยกำลังมุ่งสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน โดยให้ความสำคัญกับการพัฒนากำลังคนด้านวิจัยและนวัตกรรม เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงของโลกและสนับสนุนการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงาน ควบคู่กับการขับเคลื่อนประเทศสู่เป้าหมายการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ (Net Zero) ผ่านการบูรณาการนโยบายด้านวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมให้สอดคล้องกับยุทธศาสตร์สำคัญของประเทศ อาทิ โมเดลเศรษฐกิจ BCG แผนพลังงานแห่งชาติ นโยบาย EV 30@30 และแผนพัฒนากำลังคนวิจัยและนวัตกรรม พ.ศ. 2571–2575 เพื่อสร้างบุคลากรคุณภาพสูง ยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขัน และเสริมสร้างความมั่นคงด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อมของประเทศ การพัฒนากำลังคนจึงมิใช่เพียงการเพิ่มจำนวนบุคลากรให้เพียงพอต่อความต้องการ แต่ต้องมุ่งสร้างนักวิจัย นักนวัตกรรม และผู้เชี่ยวชาญที่มีทักษะแห่งอนาคต สามารถประยุกต์ใช้องค์ความรู้ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรม เพื่อแก้ไขปัญหาสำคัญของประเทศและรับมือกับความท้าทายในระดับโลก โดยเฉพาะการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงาน การเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และการพัฒนาอุตสาหกรรมแห่งอนาคต พร้อมทั้งส่งเสริมความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน สถาบันการศึกษา และเครือข่ายวิจัย เพื่อสร้างระบบนิเวศด้านวิจัยและนวัตกรรมที่เข้มแข็ง เชื่อมโยงผลงานวิจัยสู่การใช้ประโยชน์ทั้งเชิงเศรษฐกิจและสังคม อันจะนำไปสู่การสร้างมูลค่าเพิ่ม ยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน และเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศในระยะยาว ทั้งนี้ การพัฒนากำลังคนด้านวิจัยและนวัตกรรมถือเป็นรากฐานสำคัญในการขับเคลื่อนประเทศไทยสู่การเติบโตอย่างสมดุล มั่นคง และยั่งยืน
ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ ได้กล่าวว่า บทบาทของ วช. ในฐานะหน่วยบริหารจัดการทุนวิจัยสำคัญของประเทศ ที่มุ่งขับเคลื่อนงานวิจัยและนวัตกรรมสู่การใช้ประโยชน์อย่างเป็นรูปธรรม โดย วช. มีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนทุนและพัฒนากำลังคนวิจัยและนวัตกรรมที่สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติ แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ และแผนด้าน ววน. ซึ่งมุ่งยกระดับผลิตภาพและขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศอย่างยั่งยืนในมิติการขับเคลื่อนพลังงานแห่งอนาคต พัฒนากลไกการพัฒนาบุคลากรวิจัยและนวัตกรรมอย่างต่อเนื่อง ผ่านการสนับสนุน Hub of Talents และ Hub of Knowledge เช่น Hub Net Zero ที่มีการสร้างเครือข่ายผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้าน เพื่อยกระดับทักษะและขีดความสามารถของกำลังคนให้สอดรับกับการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานของประเทศ นอกจากนี้ ยังส่งเสริมความร่วมมือวิจัยระดับนานาชาติผ่าน Global Partnership และผลักดันนักวิจัยไทยสู่เวทีสากล เพื่อเสริมสร้างบุคลากร ววน. ให้มีสมรรถนะสูง รองรับการขับเคลื่อนพลังงานแห่งอนาคตอย่างมั่นคงและยั่งยืนและส่งเสริมกลไกการมีส่วนร่วมระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และเครือข่ายวิจัย เพื่อต่อยอดงานวิจัยไปสู่การใช้ประโยชน์
การจัดเวทีปาฐกถาพิเศษและการเสวนาในครั้งนี้จึงเป็นพื้นที่สำคัญในการแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ ประสบการณ์ และข้อเสนอเชิงนโยบายจากผู้ทรงคุณวุฒิและผู้เชี่ยวชาญจากหลากหลายภาคส่วน ทั้งภาครัฐและเอกชน เพื่อร่วมกันกำหนดทิศทางการพัฒนากำลังคนด้านวิจัยและนวัตกรรมที่ตอบโจทย์การเปลี่ยนผ่านด้านพลังงาน เสริมสร้างความมั่นคงทางพลังงาน ยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ และนำไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมอย่างสมดุลและยั่งยืนในระยะยาว
จากนั้นเป็นการเสวนา เรื่อง “Manpower, New Energy: ปลุกพลังคน ขับเคลื่อนพลังงาน” นำโดยดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ ดร.สุรชัย สถิตคุณารัตน์ ผู้อำนวยการสำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) ดร.สุมิตรา จรสโรจน์กุล ผู้เชี่ยวชาญพิเศษด้านเทคโนโลยีพลังงานสะอาด เชื้อเพลิงแห่งอนาคต และเทคโนโลยียานยนต์ไฟฟ้า บริษัท ไทยออยล์ จำกัด (มหาชน) ศ.ดร.นวดล เหล่าศิริพจน์ ผู้อำนวยการและผู้บริหารจัดการศูนย์รวมผู้เชี่ยวชาญเพื่อสนับสนุนการขับเคลื่อนเป้าหมายการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ของประเทศไทย (Hub Net Zero) และคุณพงษ์ศักดิ์ พรหมภากร ผู้อำนวยการกองวิจัย ค้นคว้าพลังงาน กรมพัฒนาพลังงานทดแทนและอนุรักษ์พลังงาน กระทรวงพลังงาน
ร่วมแลกเปลี่ยนมุมมองเกี่ยวกับการพัฒนากำลังคนเพื่อรองรับการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานของประเทศ โดยมี ศ.ดร.คมกฤต เล็กสกุล รองผู้อำนวยการสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.) เป็นผู้ดำเนินการเสวนา เพื่อแลกเปลี่ยนข้อคิดเห็นและข้อเสนอเชิงนโยบายในการบูรณาการองค์ความรู้ด้านวิจัยและนวัตกรรม ตลอดจนเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างทุกภาคส่วนในการขับเคลื่อนระบบพลังงานของประเทศให้มีความมั่นคง มีประสิทธิภาพ และยั่งยืน
ผู้สนใจสามารถเข้าร่วมงาน “มหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ 2569 (Thailand Research Expo 2026)” ตั้งแต่วันนี้จนถึง 26 มิถุนายน 2569 ณ โรงแรมเซ็นทาราแกรนด์และบางกอกคอนเวนชันเซ็นเตอร์ เซ็นทรัลเวิลด์ ชั้น 22–23 กรุงเทพมหานคร ภายใต้แนวคิด “Research Synergy พลังวิจัย สร้างสรรค์เศรษฐกิจและสังคมไทยยั่งยืน”
